Gwefan llywodraeth y DU

Nodwch fod gan y wefan hon system allweddumynediad llywodraeth y DU

Gwasanaethau cyhoeddus i gyd yn un lle

Trefn llywio pennaf

Dydd Mercher, 19 Tachwedd 2008

dolenni i dudalennau eraill yn yr adran hon

Pori wrth destun

Pori wrth bobl

Pobl anabl

Budd-dal Anabledd Anafiadau Diwydiannol (clefydau a byddardod

Os ydych chi'n sâl neu'n anabl o ganlyniad i glefyd neu fyddardod a achoswyd gan fathau penodol o waith, efallai y gallwch hawlio Budd-dal Anabledd Anafiadau Diwydiannol (clefydau a byddardod).

Pwy sy'n gymwys

Gallwch hawlio os oeddech wedi'ch cyflogi mewn swydd a berodd i chi ddioddef o'r clefyd. Mae'r cynllun yn berthnasol i dros 70 o glefydau, gan gynnwys:

clefyd a achoswyd drwy weithio ag asbestos
asthma
broncitis cronig neu emffysema
byddardod
newmoconiosis (gan gynnwys silicosis ac asbestosis)
tenosynofitis
clefyd rhagnodedig A11 (galwyd yn flaenorol yn fys gwyn dirgrynol)

Gallwch gael rhestr lawn o glefydau gan eich Canolfan Byd Gwaith leol.

Pwy sydd ddim yn gymwys

Allwch chi ddim hawlio Budd-dal Anabledd Anafiadau Diwydiannol os oeddech yn hunangyflogedig mewn gwaith a achosodd eich clefyd neu'ch byddardod.

Faint fyddwch chi'n ei gael?

Effeithir ar y lefel budd-dal y gallwch ei gael gan eich amgylchiadau personol yn cynnwys eich oed a pha mor ddifrifol yw eich anabledd - a asesir gan eich meddyg ar raddfa o un i 100 y cant.

Arweiniad yn unig yw'r holl symiau hyn:

Difrifoldeb yr anabledd, yn ôl yr asesiad	Dros 18 oed (swm wythnosol)	Dan 18 oed heb ddibynyddion (swm wythnosol)
100%	£136.80	£83.85
90%	£123.12	£75.47
80%	£109.44	£67.08
70%	£95.76	£58.70
60%	£82.08	£50.31
50%	£68.40	£41.93
40%	£54.72	£33.54
30%	£41.04	£25.16
20%	£27.36	£16.77

Sut mae'n cael ei dalu

Mae'r Budd-dal Anabledd Anafiadau Diwydiannol a'r budd-daliadau cysylltiedig yn cael eu talu'n syth i'ch cyfrif banc, cymdeithas adeiladu, Swyddfa'r Post neu Gynilion Cenedlaethol.

Os ydych wedi'ch cofrestru'n ddall, neu os oes angen i'r sawl sy'n gofalu amdanoch gasglu'r arian, anfonir siec atoch y gellir ei chyfnewid am arian yn Swyddfa'r Post.

Yr effaith ar fudd-daliadau eraill

Budd-daliadau eraill y gallech eu derbyn

Lwfans Gweini Cyson

Gallwch hawlio am glefydau a/neu fyddardod a ddigwyddodd cyn 1 Hydref 1990, os asesir eich anabledd ar lefel 100 y cant a bod angen gofal a sylw dyddiol arnoch.

Mae'r gyfradd Lwfans Gweini Cyson y byddwch yn ei derbyn yn seiliedig ar asesiad o'ch anghenion.

Lwfans Gweini Cyson

Budd-dal Anabledd Anafiadau Diwydiannol (damweiniau)

Gallech hefyd gael y Budd-dal Anabledd Anafiadau Diwydiannol (damweiniau) os ydych chi'n anabl o ganlyniad i ddamwain yn y gwaith.

Budd-dal Anabledd Anafiadau Diwydiannol (damweiniau)

Newmoconiosis ayb. Deddf (Iawndal Gweithwyr) 1979 - gwefan Canolfan Byd Gwaith Opens new window

Lwfans Anabledd Difrifol Eithriadol

Gallwch hawlio £54.80 a delir yn ychwanegol i'r cyfraddau Lwfans Gweini Cyson, os cewch eich asesu ar gyfradd ganolradd neu eithriadol y Lwfans Gweini Cyson, a bod angen gofal a sylw cyson a pharhaus arnoch.

Lwfans Enillion Is

Mae'n bosibl y gallwch chi hawlio Lwfans Enillion Is (LEI) os yw eich enillion presennol, neu eich enillion mewn swydd yr ystyrir y gallech ei gwneud, yn llai na'r enillion presennol yn eich swydd reolaidd flaenorol. Dim ond am hawliadau sy'n ymwneud â chlefydau diwydiannol a ddigwyddodd gyntaf cyn 1 Hydref 1990 gewch chi gael LEI. Y gyfradd wythnosol uchaf yw £54.72.

Lwfans Ymddeol

Bydd y Lwfans Ymddeol yn disodli'r Lwfans Enillion Is pan fyddwch yn cyrraedd oed Pensiwn y Wladwriaeth. Gallech fod yn gymwys i dderbyn cyfradd wythnosol hyd at £13.68.

Newmoconiosis

Os ydych chi'n dioddef o rai clefydau penodol sy'n ymwneud â llwch, gallech hefyd gael taliad dan Ddeddf Newmoconiosis (Iawndal i Weithwyr) 1979.

Sut i hawlio

Beth i'w wneud os bydd eich amgylchiadau'n newid

Mae'n bwysig eich bod yn cysylltu â'r swyddfa sy'n delio â'ch taliadau os ydych chi neu rywun yr ydych yn hawlio drostynt:

yn mynd i'r ysbyty neu'n gadael yr ysbyty
yn mynd i gartref gofal neu'n gadael cartref gofal
yn mynd i fyw dramor neu i ymweld â gwlad dramor

Yn y rhan fwyaf o achosion, byddwch chi neu'r person yr ydych yn gofalu amdano'n parhau i gael y Budd-dal Anabledd Anafiadau Diwydiannol - hyd yn oed os ydych chi'n mynd dramor yn barhaol.