Gwefan llywodraeth y DU

Mae tai gwarchod yn wahanol i fathau eraill o dai oherwydd bod rheolwr y cynllun, neu warden, yn byw yn yr adeilad neu gerllaw. Gellir cysylltu â hwy drwy system larwm os oes rhaid. Mae rhai cynlluniau wedi'u bwriadu'n benodol ar gyfer pobl ag anableddau ac weithiau bydd cyfleusterau arbenigol ar gael a staff wedi'u hyfforddi'n arbennig i ddarparu gofal.

Tai gwarchod gyda gofal ychwanegol

Mae tai gwarchod ar gael sy'n cynnig mwy o ofal, a elwir yn 'dai gwarchod gyda gofal ychwanegol' neu 'dai gwarchod arbennig'. Gall fod yn ddelfrydol ar gyfer pobl nad ydynt yn gallu ymdopi gystal ar eu pennau'u hunain ond nad oes angen y gofal sydd ar gael mewn cartref preswyl arnynt. Bydd y gwasanaethau a gynigir yn amrywio rhwng y gwahanol gynlluniau, ond yn aml darperir prydau a rhywfaint o ofal personol.

Efallai y cewch ddewis prynu eiddo mewn cynllun tai gwarchod fel eich bod yn dal yn berchen ar eich eiddo eich hun ond gyda'r sicrwydd bod cefnogaeth ar gael os bydd ei hangen arnoch.

Mae gan eich swyddfa dai leol a/neu'r gymdeithas dai leol eu meini prawf cymhwysedd eu hunain ond dylai gynnwys asesiad cyffredinol o'ch anghenion. Mae yna restr aros weithiau am dai gwarchod.

Staff tai gwarchod

Mae aelodau staff cymdeithas dai, sydd weithiau'n byw ar y safle, yn darparu cefnogaeth i bobl sy'n byw mewn tai gwarchod. Gall cyfrifoldebau cyffredinol rheolwr cynllun gynnwys:

Fel arfer, nid yw wardeniaid neu reolwyr y cynlluniau'n darparu gwasanaethau gofal i breswylwyr nac yn gwneud tasgau megis siopa neu lanhau. Gallwch barhau i wneud cais i'r adran gwasanaethau cymdeithasol am gefnogaeth (er enghraifft cael prydau parod os ydych yn cael problemau gyda choginio) os ydych yn byw mewn llety gwarchod. Dylai adran gwasanaethau cymdeithasol eich awdurdod lleol allu rhoi manylion i chi am y rhain.

Os ydych yn byw yn eich cartref eich hun ond bod angen cefnogaeth ychwanegol arnoch, er enghraifft, adeg salwch neu argyfwng, gellir defnyddio tai gwarchod weithiau i ddarparu gofal yn y tymor byr.

Costau a thaliadau gwasanaeth

Er mwyn talu cost cynnal cynllun tai gwarchod, efallai y bydd yn rhaid i breswylwyr dalu tâl gwasanaeth misol. Mae hwn yn cyfrannu tuag at dalu am bethau megis rheolwr y cynllun ac atgyweiriadau i'r adeilad.

Bydd y swm y bydd yn rhaid i chi ei dalu yn amrywio, felly dylech bob amser ofyn faint fydd y tâl gwasanaeth. Hefyd, mae'n bwysig gofyn beth nad yw'r tâl gwasanaeth yn talu amdano. Er enghraifft, efallai nad yw'n cynnwys gwresogi.

Os ydych yn berchen-feddiannydd, efallai y gofynnir i chi dalu taliadau 'un-tro' hefyd ar gyfer pethau megis cost atgyweiriadau annisgwyl i'r adeilad.

Dewis y cynllun tai gwarchod gorau i chi

Gallai fod yn ddefnyddiol ystyried y ffactorau canlynol:

Cysylltwch â'r adran gwasanaethau cymdeithasol lleol yn eich awdurdod lleol i gael mwy o wybodaeth am dai gwarchod.

Gweud cais am tai gwarchod a chefnogaeth lleol

Bydd y ddolen isod yn gadael i chi roi manylion lle'r ydych yn byw ac yna'n mynd â chi at wefan eich awdurdod lleol lle gallwch wneud cais am gynllun tai gwarchod a thai gwarchod gyda chefnogaeth a/neu gael gwybod mwy.

• Gwneud cais am gynllun tai gwarchod a thai gyda chefnogaeth yn lleol (yn agor ffenestr newydd)

Mwy o ddolenni defnyddiol

• Dod o hyd i'ch cyngor leol
• Iechyd a diogelwch mewn llety ar rent (adran cartref a chymuned - cyffredinol)