Gwefan llywodraeth y DU

Nodwch fod gan y wefan hon system allweddumynediad llywodraeth y DU

Gwasanaethau cyhoeddus i gyd yn un lle

Trefn llywio pennaf

Cynllun parcio Bathodyn Glas

Mae'r cynllun Bathodyn Glas yn darparu ystod o gonsesiynau parcio i bobl â phroblemau symudedd difrifol sy'n cael anhawster wrth ddefnyddio cludiant cyhoeddus. Mae'r cynllun yn cael ei weithredu ar draws y DU.

Gwybodaeth am y cynllun

Mae'r consesiynau'n berthnasol i barcio ar y stryd ac maent yn cynnwys y defnydd di-dâl o glociau parcio a mannau talu-ac-arddangos. Efallai hefyd y bydd deiliaid y bathodyn yn cael eu heithrio o'r cyfyngiadau ar amseroedd aros a roddir ar eraill, ac y cânt barcio am hyd at dair awr ar linellau melyn sengl a dwbl (ac eithrio lle na chaniateir llwytho a dadlwytho neu lle mae cyfyngiadau eraill) cyn belled nad ydynt yn peri rhwystr i bobl eraill sy'n defnyddio'r ffordd.

Er bod y cynllun ar waith ledled y DU, ceir mân eithriadau yn y ffordd y mae'n cael ei weithredu yng Nghymru, yr Alban a Gogledd Iwerddon o'i gymharu â'r ffordd y mae'n cael ei weithredu yn Lloegr. Gweler y wefan berthnasol am fwy o wybodaeth.

Ydych chi'n gymwys?

Byddwch yn gymwys yn awtomatig i wneud cais am fathodyn os ydych yn hŷn na dwy oed a bod un o'r canlynol yn berthnasol i chi:

  • rydych yn derbyn Cyfradd Uwch Elfen Symudedd y Lwfans Byw i'r Anabl
  • rydych wedi'ch cofrestru'n ddall
  • rydych yn derbyn Atodiad Symudedd Pensiwn Rhyfel

Efallai y byddwch hefyd yn gymwys i gael bathodyn os ydych yn hŷn na dwy oed a bod un o'r canlynol yn berthnasol i chi:

  • mae gennych anabledd parhaol a chynaliadwy sy'n golygu nad ydych yn gallu cerdded, neu sy'n golygu eich bod yn ei chael yn anodd iawn cerdded
  • rydych yn gyrru cerbyd modur yn rheolaidd, mae gennych anabledd difrifol yn y ddwy fraich, ac nid ydych yn gallu gweithredu pob math neu rai mathau o glociau parcio (neu byddech yn ei chael yn anodd iawn eu gweithredu)

Os ydych yn rhiant i blentyn sy'n iau na dwy oed, cewch wneud cais am fathodyn ar ran eich plentyn os oes ganddynt gyflwr meddygol penodol sy'n golygu:

  • eu bod yn gorfod cael offer meddygol swmpus gyda nhw bob amser, ac na ellir cario'r offer hwnnw heb lawer o anhawster, neu
  • bod angen iddynt gael eu cadw ger cerbyd bob amser fel y gellir, os oes angen, eu trin yn y cerbyd, neu fynd â nhw'n sydyn i fan y gellir eu trin, megis ysbyty

Lle mae'r cynllun yn berthnasol

Gellir defnyddio'r bathodynnau - a elwir weithiau'n gardiau parcio i bobl anabl - ar draws y DU ac wrth deithio dramor o fewn yr Undeb Ewropeaidd (UE) ac mewn rhai gwledydd Ewropeaidd eraill a gwledydd nad ydynt yn Ewrop.

Mae'r Sefydliad Gyrwyr Safon Uwch, elusen annibynnol ar ddiogelwch ar y ffordd, yn cyhoeddi llyfryn sy'n cynnwys gwybodaeth fanwl am ddefnyddio'r Bathodyn Glas yng ngwledydd yr UE. Gellir llwytho’r llyfryn oddi ar wefan y Sefydliad Gyrwyr Safon Uwch.

Nid yw'r cynllun Bathodyn Glas yn weithredol mewn meysydd parcio oddi ar y stryd, ar ffyrdd preifat nac yn y rhan fwyaf o feysydd awyr.

Defnyddiwch wasanaeth rhyngweithiol Directgov i ddod o hyd i fannau parcio Bathodyn Glas yn eich ardal chi, neu ar draws y DU.

Gwneud cais am Fathodyn Glas i barcio yn lleol

Eich awdurdod lleol sy'n gyfrifol am roi Bathodynnau Glas ar gyfer parcio - cysylltwch â nhw i gael rhagor o wybodaeth. Bydd y ddolen isod yn gofyn i chi roi manylion ble'r ydych yn byw ac yna'n mynd â chi at wefan eich awdurdod lleol ble gallwch gael mwy o wybodaeth a/neu wneud cais ar-lein.

Tâl atal tagfeydd Llundain

Mae deiliaid y Bathodyn Glas yn cael eu heithrio'n gyfan gwbl rhag talu'r Tâl Atal Tagfeydd Llundain, ond mae'n rhaid i chi gofrestru gyda Transport for London (TfL) o leiaf 10 diwrnod cyn teithio a thalu ffi gofrestru untro o £10. Gallwch lwytho ffurflen gofrestru gan wefan TfL.

Ffôn: 0845 900 1234

Defnyddwyr minicom: 020 7649 9123

Camddefnyddio mannau parcio ar gyfer pobl anabl

Mannau parcio Bathodyn Glas

Mae'n drosedd parcio cerbyd nad yw'n arddangos bathodyn mewn man parcio Bathodyn Glas. Os gwelwch hyn, dylech roi gwybod i warden traffig (neu swyddog gorfodi parcio), yr heddlu lleol neu'r cyngor lleol (sy'n gyfrifol am roi bathodynnau).

Mae gan yr heddlu, wardeiniaid traffig, swyddogion parcio awdurdodau lleol a swyddogion gorfodi sifil hawl i archwilio Bathodynnau Glas. Mae gwrthod dangos neu fethu â dangos bathodyn i'w archwilio, heb esgus rhesymol, yn drosedd. Y ddirwy uchaf ar gyfer y trosedd hwn yw £1,000.

Mannau parcio ar gyfer pobl anabl 'oddi ar y stryd' megis mewn archfarchnadoedd

Nid yw'r rhan fwyaf o fannau parcio ar gyfer pobl anabl mewn meysydd parcio oddi ar y stryd - er enghraifft, meysydd parcio archfarchnadoedd - yn dod o dan reoliadau cynllun y Bathodyn Glas.

Mae'n debyg fod y meysydd parcio a'r mannau parcio hyn yn breifat ac yn cael eu rheoli gan y busnes unigol. Bydd y cytundeb, ac unrhyw bris am eu defnyddio, rhwng y perchennog a'r modurwyr/cwsmeriaid.

Os ydych yn fodurwr anabl (neu'n deithiwr) a chithau'n cwyno, er enghraifft, wrth archfarchnad bod modurwr abl wedi parcio mewn man ar gyfer pobl anabl, gallai gweithiwr ofyn i'r gyrrwr symud oddi yno ond ni all fynnu hynny dan y gyfraith.

Os ydych yn teimlo bod pobl yn parcio'n annheg mewn mannau ar gyfer pobl anabl, siaradwch â rheolwr y siop neu'r maes parcio, neu ysgrifennu atynt.

Mae'r llywodraeth (yr Adran Drafnidiaeth) yn cefnogi 'Baywatch' - partneriaeth rhwng sawl archfarchnad fawr a mudiadau anabledd - gan gynnwys y Gymdeithas Gyrwyr Anabl. Nod yr ymgyrch yw rhoi terfyn ar gamddefnyddio mannau parcio ar gyfer pobl anabl.

Camddefnyddio'r Bathodyn Glas

Gall cynghorau lleol gymryd bathodyn oddi ar berson sy'n ei gamddefnyddio - er enghraifft, drwy adael i bobl eraill ddefnyddio'r bathodyn, neu os bydd anabledd person yn gwella fel nad ydynt bellach yn gymwys ar gyfer y cynllun.

Os oes gennych fathodyn glas, dim ond er eich budd chi y gellir ei ddefnyddio. Os yw'r daith ar gyfer rhywun arall, a chithau'n deithiwr ac yn aros yn y cerbyd, allwch chi ddim defnyddio'r bathodyn dim ond i adael iddyn nhw fanteisio ar barcio am ddim.

Rhaid i Fathodynnau Glas gael eu rhoi'n iawn a'u harddangos yn briodol. Mae'n drosedd peidio â thynnu bathodyn o gerbyd a phobl eraill ar wahân i ddeilydd y bathodyn yn manteisio ar gonsesiynau parcio dan y cynllun.

Mae'r camddefnydd o'r bathodyn ei hun gan berson nad yw'n anabl yn drosedd. Os ceir person yn euog gall gael hyd at £1,000 o ddirwy ynghyd ag unrhyw gosb am y trosedd parcio cysylltiedig.

Yn yr adran hon...

Additional links

Allweddumynediad llywodraeth y DU