Gwefan llywodraeth y DU
Nodwch fod gan y wefan hon system allweddumynediad llywodraeth y DU
Trefn llywio pennaf
dolenni i dudalennau eraill yn yr adran hon
Cyflogaeth
Y terfyn ar oriau gweithio (yr wythnos 48 awr)
Dylai eich oriau gweithio arferol fod yn eich contract cyflogaeth. Heblaw eich bod yn dewis gweithio mwy na 48 awr yr wythnos (neu eich bod yn gweithio mewn sector sydd â'i reolau arbennig ei hun) ni ddylech orfod gweithio mwy o oriau na hynny ar gyfartaledd.
Oriau'r contract
Dylai eich telerau cyflogaeth ddweud pa oriau a pha batrymau gweithio sy'n berthnasol i'ch swydd. Mae'n bosibl nad oes gennych gontract ysgrifenedig, ond rhaid i weithwyr gael manylion ysgrifenedig o'u prif delerau ac amodau - gan gynnwys yr oriau gweithio - o fewn y ddau fis cyntaf.
Yr wythnos 48-awr
Ni ddylai'r rhan fwyaf o weithwyr orfod gweithio mwy na 48 awr yr wythnos ar gyfartaledd, yn ôl y Rheoliadau Amser Gweithio. Mae'r Rheoliadau hefyd yn rhoi hawliau i chi gael gwyliau â thâl, cyfnodau egwyl a chyfyngiadau ar weithio yn y nos.
Fel arfer, cyfrifir eich oriau gweithio cyfartalog dros gyfnod o 17 wythnos. Gallwch weithio mwy na 48 awr mewn un wythnos ar yr amod bod yr oriau cyfartalog yn llai na 48.
Mae rheolau arbennig ar gyfer rhai gweithwyr, megis gweithwyr ifanc, meddygon dan hyfforddiant a gweithwyr teithiol yn y diwydiant cludiant.
Gweithwyr ifanc
Os ydych chi dan 18 oed ond dros oedran gadael yr ysgol (mae hynny'n golygu tan ddiwedd tymor yr haf yn y flwyddyn ysgol pan fyddwch chi'n troi 16) rydych chi'n weithiwr ifanc.
Fel arfer, ni chaiff gweithwyr ifanc weithio mwy nag wyth awr y dydd neu 40 awr yr wythnos. Does dim modd trefnu i'r oriau hyn fod yn gyfartaledd dros gyfnod hwy. Ond, mae rhai eithriadau i'r rheolau hyn.
Beth sy'n cyfri fel gweithio?
Yn ogystal â gwneud eich dyletswyddau arferol, mae eich wythnos waith yn cynnwys:
- hyfforddiant sy'n gysylltiedig â'ch swydd
- amser teithio sy'n gysylltiedig â'ch swydd (er enghraifft, os ydych chi'n gwneud gwaith gwerthu)
- ciniawau gweithio
- amser a dreulir yn gweithio dramor, os ydych chi'n gweithio i gwmni â'i ganolfan yn y DU
- goramser y cewch eich talu amdano a pheth goramser na chewch eich talu amdano
- amser a dreulir 'ar-alwad' yn y gweithle
Beth sydd ddim yn cyfri fel gweithio?
Nid yw eich wythnos waith yn cynnwys:
- amser egwyl pan na fyddwch chi'n gweithio, megis amser cinio
- teithiau arferol i'r gwaith ac adref
- amser pan fyddwch chi 'ar alwad' ond nid yn eich lle gwaith
- dosbarthiadau gyda'r nos ac yn ystod y dydd
- teithio y tu allan i oriau gweithio arferol
- goramser heb dâl pan fyddwch chi'n gwirfoddoli, er enghraifft, aros yn hwyr i orffen darn o waith
- gwyliau gyda thâl neu hebddo
- absenoldeb oherwydd salwch
- absenoldeb mamolaeth, tadolaeth a mabwysiadu
Dewis peidio â chydymffurfio â'r wythnos 48 awr
Os ydych yn 18 oed neu drosodd ac eisiau gweithio mwy na 48 awr yr wythnos, gallwch ddewis i eithrio o’r terfyn 48 awr. Mae’n rhaid i hyn fod yn wirfoddol ac yn ysgrifenedig. Ni all fod yn gytundeb gyda’r gweithlu ac ni ddylech gael eich diswyddo neu’n ddarostyngedig i afles (er enghraifft, cael eich gwrthod am ddyrchafiad neu oramser ) oherwydd eich bod yn gwrthod arwyddo am eithrio.
Os ydych yn arwyddo am eithrio, mae gennych yr hawl i ganslo’r cytundeb ar unrhyw amser drwy rhoi rhwng wythnos a thri mis o rybudd. Gallwch gytuno ar yr amser rhybudd gyda’ch cyflogwr pan yr ydych yn arwyddo’r eithrio. Gallwch ganslo eithrio hyd yn oed os mae’n rhan o gontract yr ydych wedi arwyddo.
|
Enghraifft o gytundeb eithrio Yr wyf i (enw) yn cytuno y caf weithio am fwy na 48 awr yr wythnos ar gyfartaledd. Os byddaf yn newid fy meddwl, byddaf yn rhoi (yr amser - hyd at dri mis) o rybudd ysgrifenedig i derfynu'r cytundeb hwn. Llofnod...................... Dyddiad:................................ |
|---|
Os byddwch yn gweithio mewn ambell sector, chewch chi ddim dewis peidio â chydymffurfio â'r terfyn 48-awr hwn ar yr wythnos weithio.
Pwy sydd heb eu cynnwys dan y Rheoliadau hyn?
Nid yw eich wythnos waith yn dod dan y Rheoliadau Amser Gweithio os ydych chi'n gweithio yn y meysydd canlynol:
- swyddi lle cewch ddewis eich hun am faint o oriau y byddwch chi'n gweithio, e.e. rheolwr gweithredol
- mae'r lluoedd arfog, y gwasanaethau brys a'r heddlu wedi'u heithrio dan rai amgylchiadau
- gweision/morynion domestig mewn cartrefi preifat
Meddygon dan hyfforddiant a gweithwyr cludiant
Mae rheolau arbennig ar gyfer meddygon dan hyfforddiant a gweithwyr symudol yn y diwydiant cludiant (naill ai ar y ffordd, ar y rheilffordd, yn yr awyr neu ar y môr).
- Rheolau arbennig ar gyfer Meddygon dan Hyfforddiant (yn agor ffenestr newydd)
- Darllen mwy am y rheolau amser gweithio i yrwyr cerbydau masnachol mawr a'u criw teithio (yn agor ffenestr newydd)
- Mwy am reolau amser gweithio i weithwyr ar Awyrennau (yn agor ffenestr newydd)
- Gwybodaeth am reolau amser gweithio i weithwyr ar y Môr (yn agor ffenestr newydd)
- Cymorth gyda ffeiliau PDF
Ble i gael cymorth
Os ydych yn credu eich bod yn cael eich amddifadu o’ch hawl i weithio dim mwy na 48 awr yr wythnos (40 os ydych dan 18 oed) cysylltwch â’r Awdurdod Gweithredol Iechyd a Diogelwch ar 08453 450 055. Gallwch hefyd gysylltu â’r Adran Iechyd yr Amgylchedd yn eich awdurdod lleol.
Mae'r Gwasanaeth Cynghori, Cymodi a Chyflafareddu (Acas) yn cynnig cyngor cyfrinachol a diduedd am ddim am bob mater sy'n ymwneud â hawliau cyflogaeth. Fe allwch chi ffonio llinell gymorth Acas ar 08457 474747 rhwng 8.00 am a 6.00 pm o ddydd Llun i ddydd Gwener.
Gall y Gwasanaeth Cyngor ar Bopeth (CAB) hefyd gynnig cyngor diduedd am ddim. Gallwch ddod o hyd i'ch swyddfa CAB leol yn y llyfr ffôn neu ar-lein.
Os ydych chi'n aelod o undeb llafur, fe allwch chi gael help, cyngor a chefnogaeth ganddyn nhw hefyd.
Mwy o ddolenni defnyddiol
I gael rhagor o wybodaeth am oriau gweithio i yrwyr/criwiau Cerbydau Nwyddau Trwm (HGV) a gyrwyr Cerbydau Cludo Teithwyr (PSV), ffoniwch yr Asiantaeth Safonau Cerbydau a Gweithredwyr (VOSA) ar 08706 060 440.
Additional links
Allweddumynediad llywodraeth y DU
