Gwefan llywodraeth y DU

Ddylech chi wrthbwyso eich gollyngiadau carbon?

Mae gan bawb gyfrifoldeb i leihau eu hôl troed carbon - er enghraifft, drwy ddefnyddio trafnidiaeth gyhoeddus yn amlach neu drwy droi thermostatau i lawr. Yn gyntaf, dylech ganfod sut y gallwch osgoi neu leihau eich gollyngiadau - os nad yw'n bosibl neu'n ymarferol i leihau gollyngiadau, gallwch eu gwrthbwyso.

Yw hyn yn 'wellhad' ar gyfer newid yn yr hinsawdd?

Na – ni fydd gwrthbwyso carbon yn gwrthdroi'r effeithau sydd eisoes wedi'u hachosi gan nwyon tŷ gwydr. Ni ellir dadwneud y niwed amgylcheddol a achoswyd gan y gollyngiadau hynny. Drwy arbed yr un faint o garbon yn rhywle arall, fodd bynnag, gallwn helpu i leihau'r gollyngiadau byd-eang cyfredol.

Sut mae cynlluniau gwrthbwyso carbon yn gweithio?

Yn gyntaf, mae angen i chi gyfrifo'r gollyngiadau yr ydych wedi'u cynhyrchu. Yna, byddwch yn prynu gwerth y swm cyfatebol o 'gredydau' gan brosiectau lleihau gollyngiadau sydd wedi arbed carbon. Gallai'r prosiectau hyn fod mewn rhan wahanol o'r byd i'r lle y crëwyd y gollyngiadau gennych. Fodd bynnag, nid yw'n gwneud gwahaniaeth ym mhle yn y byd y caiff nwyon tŷ gwydr eu gollwng – yr un yw'r effaith ar newid yn yr hinsawdd.

Gallwch ddod o hyd i ddarparwyr drwy chwilio ar y rhyngrwyd. Mae mwy a mwy o gwmnïau, gan gynnwys cwmnïau awyrennau, yn sefydlu cynlluniau gwrthbwyso gollyngiadau ar gyfer eu cwsmeriaid. Pan fyddwch chi'n defnyddio neu'n prynu gwasanaeth gan gwmni, cofiwch chwilio am gyfleoedd i wrthbwyso.

Mae'r hyn a gynigir gan ddarparwyr yn amrywio, ac mae rhai ohonynt yn fwy cynhwysfawr na'i gilydd. Pennir prisiau gan y darparwr, gan ddibynnu ar y ffordd y maent yn cyfrifo gollyngiadau a'r gwahanol fathau o brosiectau a gefnogir ganddynt.

Ble mae'r arian yn mynd?

Gallai rhai cynlluniau gwrthbwyso gynnwys plannu coed, ond gall gymryd blynyddoedd lawer i wireddu'r buddiannau amgylcheddol - ac mae'n anodd mesur faint o garbon a arbedir mewn gwirionedd. Gall ynni adnewyddadwy a phrosiectau effeithlonrwydd ynni fod yn brosiectau da i'w cefnogi, oherwydd gall y rhain roi buddiannau i'r amgylchedd ar unwaith.

Ceir sawl gwahanol fath o brosiect gwrthbwyso carbon. Dyma ychydig o enghreifftiau:

• darparu poptai solar sydd newydd gael eu datblygu i bobl yn Aceh, Indonesia, yn ogystal â chynwysyddion dargadw gwres ar gyfer coginio, gwresogi, diheintio dŵr a chadw bwyd
• gweithredu mesurau effeithlonrwydd ynni mewn gwesty twristiaid yn India
• harneisio rhediad afon (heb argaeau) i greu pŵer hydro yn Fiji
• sefydlu'r ffatri ynni gwynt gyntaf yng Nghyprus
• casglu methan i gynhyrchu trydan o safleoedd tirlenwi yn Durban, De Affrica
• cynhyrchu trydan o'r gweddillion bagasse a gynhyrchir gan felin siwgr yn Ecuador

Ansawdd cynlluniau gwrthbwyso carbon

Wrth brynu gwrthbwysau, dylai defnyddwyr chwilio am Ostyngiadau Gollyngiadau a Ardystiwyd er mwyn sicrhau eu bod yn derbyn credydau cydnabyddedig a pharchus. Caiff y rhain eu gwirio gan y Cenhedloedd Unedig, ac maent yn bodloni gofynion Protocol Kyoto.

Mae'r llywodraeth yn datblygu nod ansawdd i helpu defnyddwyr i ganfod gwrthbwysau o ansawdd da. Bydd cwmnïau wedi’u hachredu dan y cod yn derbyn bathodyn â marc ansawdd i adnabod eu hansawdd gwrthbwyso da.

Mwy o ddolenni defnyddiol

• Edrych ar y ffilm 'Fy CO2'
• Protocol Kyoto - Adran yr Amgylchedd, Bwyd a Materion Gwledig Opens new window
• Gwrthbwyso – rhagor o wybodaeth manwl ynghylch gwrthbwyso carbon y llywodraeth Opens new window