Gwefan llywodraeth y DU

Nodwch fod gan y wefan hon system allweddumynediad llywodraeth y DU

Gwasanaethau cyhoeddus i gyd yn un lle

Trefn llywio pennaf

Dydd Iau, 4 Rhagfyr 2008

dolenni i dudalennau eraill yn yr adran hon

Pori wrth destun

Pori wrth bobl

Llywodraeth, dinasyddion a hawliau

System anrhydeddau'r Deyrnas Unedig

Bydd pobl o bob cefndir ac o bob rhan o'r gymdeithas yn cael anrhydeddau am wneud gwahaniaeth i'w cymunedau. Ceir sawl gwahanol fath o wobr, a phob un yn cydnabod gwahanol fath o gyfraniad.

Y broses anrhydeddau

Cyhoeddir rhestrau anrhydeddau ddwywaith y flwyddyn, yn y Flwyddyn Newydd, ac yng nghanol Mehefin ar ddiwrnod pen-blwydd swyddogol y Frenhines. Gall unrhyw un dderbyn gwobr os ydyn nhw'n cyrraedd y safon teilyngdod angenrheidiol neu os ydynt wedi cyflawni gwasanaeth i'r safon ofynnol. Mae'r rhestr yn cynnwys amrywiaeth eang o bobl o wahanol gefndiroedd.

Mae'r broses yn gweithio mewn dwy brif ffordd:

Anfon ffurflenni Enwebu yn uniongyrchol (neu'n anuniongyrchol drwy Balas Buckingham neu 10 Stryd Downing) at dîm Enwebiadau'r Ysgrifenyddiaeth Seremonïol i'w didoli a'u gwirio. Bydd rhai achosion yn cael eu cyfeirio at adran berthnasol o'r llywodraeth i'w hystyried. Delir â'r gweddill yn ganolog. Ceisir sylwadau ac adborth gan Arglwyddi Canghellor, adrannau a chyrff allanol sydd â diddordeb, o bosib, mewn agwedd o waith yr ymgeisydd. Pan fydd yr achos yn barod, bydd yn cael ei anfon at y tîm Anrhydeddau.
Bydd yr ymgeiswyr a bennwyd gan adran (ynghyd ag achosion enwebu) yn cael eu gwirio a'u didoli. Asesir achosion yr adran gan bwyllgor mewnol. Yna, bydd yr adran yn cyflwyno ei ymgeiswyr i rif 10 Stryd Downing ac, oddi yno, byddant yn mynd at dîm Anrhydeddau'r Ysgrifenyddiaeth Seremonïol.

Ar ôl i'r achos gyrraedd tîm Anrhydeddau'r Ysgrifenyddiaeth Seremonïol bydd yn cael ei baratoi i'w ystyried gan un o gyfres o is-bwyllgorau. Mae'r cadeiryddion a mwyafrif aelodau'r pwyllgorau hyn yn annibynnol ar y llywodraeth.

Download Gorau Anrhydeddau oddi ar y we (PDF, 48K)

Y prif bwyllgor dethol

Anfonir eu hasesiadau at y prif bwyllgor dethol. Mae'r prif bwyllgor yn ystyried cydbwysedd y cynigion ac yn anfon ei argymhellion at Ysgrifennydd y Cabinet a fydd, yn ei dro, yn cyflwyno'r rhestr i'r Prif Weinidog iddo yntau ei chyflwyno i'r Frenhines.

Ar ôl i'r Frenhines roi ei chymeradwyaeth anffurfiol, anfonir llythyrau at bawb a enwebwyd yn gofyn iddynt a fyddent yn fodlon derbyn y wobr a gynigir. Ar ôl iddynt ateb cyflwynir rhestr derfynol i'r Frenhines er mwyn iddi ei chymeradwy'n ffurfiol.

Cyhoeddir y rhestr yn y London Gazette a bydd Siawnsri Canolog Urddau'r Marchog ym Mhalas San James yn trefnu arwisgiadau ar gyfer yr ymgeiswyr llwyddiannus.

Urddolaethau

Nid anrhydeddau yw'r urddolaethau. Er mis Mai 2000 mae Comisiwn Penodiadau Tŷ'r Arglwyddi wedi gwirio'r Urddolion a enwebwyd gan bleidiau gwleidyddol. Mae Comisiwn Penodiadau Tŷ'r Arglwyddi hefyd yn argymell pobl ar gyfer urddolaethau nad ydynt yn ymwneud â phleidiau gwleidyddol.