Gwefan llywodraeth y DU

Nodwch fod gan y wefan hon system allweddumynediad llywodraeth y DU

Gwasanaethau cyhoeddus i gyd yn un lle

Trefn llywio pennaf

Budd-dal Anabledd Anafiadau Diwydiannol (clefydau a byddardod)

Os ydych chi'n sâl neu'n anabl o ganlyniad i glefyd neu fyddardod a achoswyd gan fathau penodol o waith, efallai y gallwch hawlio Budd-dal Anabledd Anafiadau Diwydiannol ar gyfer clefydau a byddardod.

Pwy sy'n gymwys

Gallwch hawlio os oeddech wedi'ch cyflogi mewn swydd a berodd i chi ddioddef o unrhyw un o'r canlynol:

  • clefyd a achoswyd trwy weithio gydag asbestos
  • asthma
  • broncitis cronig neu emffysema
  • byddardod
  • newmoconiosis (gan gynnwys silicosis ac asbestosis)
  • tenosynofitis
  • bys gwyn dirgrynol
  • unrhyw salwch arall a ddaw o dan y Cynllun Anafiadau Diwydiannol

Ceir rhestr lawn o'r gwahanol fathau o salwch gan eich Canolfan Byd Gwaith neu eich swyddfa nawdd cymdeithasol leol.

Pwy sydd ddim yn gymwys?

Allwch chi ddim hawlio Budd-dal Anabledd Anafiadau Diwydiannol os oeddech yn hunangyflogedig mewn gwaith a achosodd eich clefyd neu'ch byddardod.

Faint fyddwch chi'n ei gael?

Effeithir ar y lefel budd-dal y gallwch ei gael gan eich amgylchiadau personol gan gynnwys eich oed a pha mor ddifrifol yw eich anabledd - a asesir gan eich meddyg ar raddfa o un i 100 y cant.

Arweiniad yn unig yw'r holl symiau hyn:

Budd-dal Anabledd Anafiadau Diwydiannol


Lefel yr anabledd a aseswyd

Dros 18 oed (swm wythnosol)

Dan 18 oed heb ddibynyddion (swm wythnosol)

100%

£136.80

£83.85

90%

£123.12

£75.47

80%

£109.44

£67.08

70%

£95.76

£58.70

60%

£82.08

£50.31

50%

£68.40

£41.93

40%

£54.72

£33.54

30%

£41.04

£25.16

20%

£27.36

£16.77

Sut mae'n cael ei dalu

Mae'r Budd-dal Anabledd Anafiadau Diwydiannol a'r budd-daliadau cysylltiedig yn cael eu talu'n syth i'ch cyfrif banc, cymdeithas adeiladu, Swyddfa'r Post® neu Gynilion Cenedlaethol.

Os ydych wedi'ch cofrestru'n ddall, neu os oes angen i'r sawl sy'n gofalu amdanoch gasglu'r arian, anfonir siec y gellir ei chyfnewid am arian yn Swyddfa'r Post®.

Yr effaith ar fudd-daliadau eraill

Efallai y byddwch yn gymwys i dderbyn budd-daliadau eraill os ydych yn anabl oherwydd clefyd neu fyddardod ond gall hyn olygu eich bod yn cael llai o fudd-daliadau sy'n gysylltiedig ag incwm gan gynnwys Cymhorthdal Incwm a Budd-dal Treth Gyngor.

Rhowch wybod i'ch swyddfa budd-daliadau os ydych yn derbyn y Budd-dal Anabledd Anafiadau Diwydiannol a'r budd-daliadau cysylltiedig.

Budd-daliadau eraill y gall fod gennych hawl iddynt

Budd-dal Marwolaeth Ddiwydiannol

Gallwch hawlio hwn os bu farw eich gwraig neu eich gur cyn 11 Ebrill 1988 o ganlyniad i glefyd neu ddamwain ddiwydiannol.

Gofynnwch yn eich swyddfa Canolfan Byd Gwaith neu nawdd cymdeithasol leol am fanylion.

Telir y budd-dal ar brif gyfradd uwch ac is o £90.70 a £27.21.

Lwfans Gweini Cyson

Gallwch hawlio am glefydau a/neu fyddardod os asesir eich anabledd ar lefel 100 y cant a bod angen gofal a sylw dyddiol arnoch.

Mae'r gyfradd Lwfans Gweini Cyson y byddwch yn ei derbyn yn seiliedig ar asesiad o'ch anghenion.

Lefel yr anabledd a aseswyd

Swm wythnosol

Cyfradd eithriadol

£109.60

Cyfradd ganolradd

£82.20

Cyfradd uchaf arferol

£54.80

Cyfradd ran amser

£27.40

Lwfans Anabledd Difrifol Eithriadol

Gallwch hawlio £54.80 a delir yn ychwanegol i'r cyfraddau Lwfans Gweini Cyson, os cewch eich asesu ar gyfradd ganolradd neu eithriadol y Lwfans Gweini Cyson, a bod angen gofal a sylw cyson a pharhaus arnoch.

Lwfans Enillion Is

Gallwch hawlio am y gyfradd wythnosol uchaf o £54.72 ar gyfer hawliadau sy'n ymwneud â damweiniau cyn 1 Hydref 1990.

Lwfans Ymddeol

Gallech fod yn gymwys am y gyfradd wythnosol uchaf o £13.68 (yn lle'r Lwfans Enillion Is pan fyddwch yn cyrraedd oed Pensiwn y Wladwriaeth).

Sut i hawlio

Gallwch hawlio'r Budd-dal Anabledd Anafiadau Diwydiannol yn syth drwy lenwi ffurflen yn eich swyddfa Canolfan Byd Gwaith.

Gallwch hefyd gael ffurflen hawlio – a chyngor am yr holl fudd-daliadau anabledd – o’r Llinell Ymholiadau am Fudd-daliadau.

Ffôn: 0800 882 200

Ffôn testun: 0800 243 355

Gallwch hefyd ddefnyddio’r gwasanaeth RNID Typetalk.

Mae’r Llinell Ymholiadau am Fudd-daliadau ar agor o ddydd Llun i ddydd Gwener rhwng 8.30am a 6.30pm, a rhwng 9.00 ac 1.00pm ar ddydd Sadwrn.

Beth i'w wneud os bydd eich amgylchiadau'n newid

Mae'n bwysig eich bod yn cysylltu â'r swyddfa sy'n delio gyda'ch taliadau os byddwch chi neu rywun yr ydych yn hawlio drostynt:

  • yn mynd i gartref gofal neu'n ei adael
  • yn mynd i fyw dramor neu i ymweld â gwlad dramor
  • yn mynd i garchar

Gan amlaf, byddwch chi neu'r person yr ydych yn gofalu amdano yn dal i gael y Budd-dal Anabledd Anafiadau Difrifol - hyd yn oed os byddwch yn mynd dramor am byth. Ond os mai dros dro y byddwch yn aros dramor, fel arfer dim ond am y tri mis cyntaf y cewch y taliadau. Cewch ragor o wybodaeth gan y swyddfa sy'n delio gyda'r taliad.

Gallwch hefyd gael cyngor o'r Swyddfa Rhanbarthol Anabledd neu'r Canolfan Pensiynau Rhyngwladol.

Beth arall y mae angen i chi ei wybod

Gallech gael y Budd-dal Anabledd Anafiadau Diwydiannol (damweiniau) hefyd os ydych chi'n anabl o ganlyniad i ddamwain yn y gwaith.

Os ydych yn dioddef o glefydau penodol efallai hefyd y cewch daliad dan Ddeddf Newmoconiosis (Iawndal Gweithwyr) 1979.

Additional links

Allweddumynediad llywodraeth y DU