Gwefan llywodraeth y DU

Nodwch fod gan y wefan hon system allweddumynediad llywodraeth y DU

Gwasanaethau cyhoeddus i gyd yn un lle

Trefn llywio pennaf

Dydd Mawrth, 2 Rhagfyr 2008

dolenni i dudalennau eraill yn yr adran hon

Pori wrth destun

Pori wrth bobl

Arian, treth a budd-daliadau

Gwybod eich hawliau ariannol

Rhaid i gwmni sy'n gwerthu cynnyrch a gwasanaethau ariannol ddilyn rheolau a safonau penodol a osodwyd gan ei gorff rheoleiddio ariannol. Lluniwyd y rhain er mwyn gwarchod hawliau defnyddwyr. Os nad ydynt yn glynu wrth y rheolau, cewch chi gwyno amdanynt. Hefyd, mae gennych fwy o hawliau os cawsoch chi gyngor ariannol ganddynt.

Yr Awdurdod Gwasanaethau Ariannol (FSA)

Yr Awdurdod Gwasanaethau Ariannol yw corff gwarchod ariannol y DU a sefydlwyd gan y llywodraeth i helpu i reoleiddio gwasanaethau ariannol yn y DU ac i warchod hawliau defnyddwyr. Yr Awdurdod sy'n gosod y rheolau y mae'r rhan fwyaf o fusnesau gwasanaethau ariannol yn gorfod eu dilyn.

Rhaid i gwmnïau a reoleiddir gan yr Awdurdod Gwasanaethau Ariannol:

fod mewn cyflwr ariannol da a gellir ymddiried ynddynt
darparu cynghorwyr cymwys
darparu gwybodaeth, gan gynnwys y dogfennau safonol 'Ffeithiau Allweddol' a 'Nodweddion Allweddol', er mwyn eich helpu i ddod i benderfyniad.
cael trefn gwyno glir
sôn wrthych am drefniadau iawndal ar gyfer y busnes y maent yn eu gwneud

Mae'r Awdurdod Gwasanaethau Ariannol yn darparu gwybodaeth a thaflenni ffeithiau rhad ac am ddim am amrywiaeth o gynnyrch ariannol. Mae'r wybodaeth yn cynnwys manylion am yr hyn y dylai cynghorwyr ariannol eu rhoi i chi a'r cwestiynau y dylech chi eu gofyn. I gael gwybod mwy, ewch i wefan yr Awdurdod.

Sut i ganfod a yw cwmni wedi'i awdurdodi gan yr Awdurdod Gwasanaethau Ariannol

I weld a yw cwmni wedi'i awdurdodi gan yr Awdurdod Gwasanaethau Ariannol, gallwch ddefnyddio'r 'Gwasanaeth Gwirio Cwmnïau' ar wefan yr Awdurdod.

Defnyddio Gwasanaeth Gwirio Cwmnïau yr Awdurdod Gwasanaethau Ariannol Opens new window

Banciau a chymdeithasau adeiladu

Mae'r Bwrdd Safonau a Chod Bancio (Banking Code and Standards Board) yn sicrhau bod banciau a chymdeithasau adeiladu yn cydymffurfio â'r Cod Bancio (cod gwirfoddol ar gyfer delio gyda chwsmeriaid).

Er enghraifft, dylent wneud y canlynol:

darparu gwybodaeth glir am eu cynnyrch a'u gwasanaethau
sicrhau bod eu staff wedi'u hyfforddi i ddelio gyda chwsmeriaid
egluro pa ffioedd y bydd rhaid i chi eu talu
trin cwynion yn sensitif

Prynu gyda chyngor a heb gyngor

Drwy fynd at gwmni awdurdodedig am gyngor, bydd gennych rywfaint o warchodaeth. Er enghraifft, rhaid i gwmnïau awdurdodedig lynu wrth y rheolau a'r safonau gofynnol a osodir gan yr Awdurdod Gwasanaethau Ariannol. Hefyd, os ydych chi'n cael cyngor sy'n wallus oherwydd eich amgylchiadau, mae yna system i ddatrys cwynion ac unioni'r cam a wnaethpwyd, os oes angen.

Pan fyddwch chi'n prynu heb dderbyn cyngor, chi sy'n gyfrifol am eich penderfyniad ac os digwydd i'r cynnyrch fod yn anaddas, ni fydd eich dadl dros gwyno mor gryf.

Y gwahaniaeth rhwng gwybodaeth a chyngor

Mae'n bwysig peidio â chamgymryd 'gwybodaeth' am gynnyrch gyda 'chyngor'.

Mae hysbysebion, cylchgronau a gwefannau cwmnïau yn rhoi manylion am eu cynnyrch, ond nid ydynt yn gyfystyr â rhoi cyngor personol i chi. Darllenwch y ddogfen 'Ffeithiau Allweddol am ein gwasanaeth' (dan reolau'r Awdurdod Gwasanaethau Ariannol rhaid i gwmnïau roi'r daflen hon i chi cyn i chi brynu) i weld a ydych chi'n cael gwybodaeth neu gyngor a holwch y person yr ydych yn delio ag ef hefyd.

Dysgu mwy am gael cyngor ariannol Opens new window

Eich hawl i gwyno

Os nad ydych chi'n fodlon gyda gwasanaeth ariannol neu gynnyrch ariannol yr ydych wedi'i brynu, mae gennych hawl i gwyno. Yn y lle cyntaf, dylech gwyno wrth y cwmni wnaeth werthu'r cynnyrch neu'r gwasanaeth i chi. Os ydych chi'n dal i fod yn anhapus, mae'n bosib y gallwch gael cymorth gan Gynllun Cwyno Annibynnol, megis y Gwasanaeth Ombwdsmon Ariannol neu'r Ombwdsmon Pensiynau.

Gweler 'Yn yr adran hon' isod am fwy o wybodaeth ynghylch sut i wneud cwyn.

Diogelu data a'ch hawliau

Cyn y gall sefydliad gadw eich manylion ar ffeil, rhaid iddynt gofrestru dan y Ddeddf Diogelu Data. Gallwch hefyd ofyn am gael gweld pa wybodaeth sydd ganddynt amdanoch chi.

Profion credyd

Cyn y cewch brynu cynnyrch ariannol, mae'n bosib y bydd rhaid i chi ddarparu gwybodaeth sicr am eich amgylchiadau ariannol.

Os ydych yn gwneud cais am fenthyciad neu forgais, efallai bydd angen i'r cwmni wneud 'prawf credyd' drwy gyfrwng un o dair asiantaeth archwilio credyd y DU. Mae hyn yn golygu y byddant yn edrych yn ôl dros eich 'hanes credyd', sy'n helpu'r cwmni benderfynu a ydynt am roi benthyciad neu forgais i chi ai peidio. Mae hawl gennych wybod pa wybodaeth a gedwir amdanoch chi, a chywiro'r wybodaeth honno os yw'n anghywir.