Gwefan llywodraeth y DU

Cyflwyno’r dystysgrif cofrestru (V5C) newydd coch

Bydd DVLA yn cael gwared ar bob V5C glas presennol ac yn cyhoeddi V5C newydd coch ar gyfer pob cerbyd erbyn mis Tachwedd 2012. Pan fyddwch yn cael y V5C newydd coch bydd yn rhaid i chi ddefnyddio hon wrth ddelio â DVLA neu Swyddfa’r Post® yn y dyfodol.

• Download 'Tystysgrif cofrestru cerbyd (V5C)' (PDF, 148K)

• Cymorth gyda ffeiliau PDF

Gan bwyll, brynwyr

Does dim modd gwarantu y byddwch chi’n osgoi troseddau sy'n gysylltiedig â cherbydau, ond mae’n bosib i chi leihau’r risgiau. Sicrhewch eich bod yn gwybod pa gwestiynau i ofyn ynghylch:

• y gwerthwr
• y dystysgrif cofrestru (V5C)
• manylion adnabod y cerbyd

Defnyddiwch y camau isod i’ch helpu.

Cam 1: Cyn gweld y cerbyd

Dyma rai pethau y dylech eu hystyried cyn gweld y cerbyd:

• byddwch yn wyliadwrus o rifau ffôn symudol – mae’n anodd dod o hyd i’w perchnogion
• byddwch yn wyliadwrus o hysbysebion sy'n cynnig rhif ffôn llinell sefydlog ac amser penodol i chi ffonio – mae troseddwyr yn aml yn defnyddio blychau ffôn
• canfyddwch beth yw gwerth y cerbyd ar y farchnad – os yw’r cerbyd yn cael ei gynnig yn llawer rhatach, holwch eich hun pam ei fod yn rhatach
• edrychwch ar rif adnabod y cerbyd (VIN) a rhif yr injan, a’u cymharu â'r hyn sydd ar y dystysgrif cofrestru (V5C) – gall eich prif werthwr eich helpu i'w canfod
• trefnwch i gael gweld y cerbyd yng ngolau dydd yng nghartref y gwerthwr ac nid mewn maes parcio cyhoeddus; dylech ystyried eich diogelwch personol bob amser

• gofynnwch ai’r gwerthwr yw’r ceidwad cofrestredig, i chi gael mynd i weld y cerbyd yng nghyfeiriad y ceidwad cofrestredig (fel y dangosir ar y V5C)
• byddwch yn wyliadwrus, mae rhai pobl anonest yn esgus bod yn werthwyr preifat er mwyn ceisio gwerthu ceir anniogel y mae eu clociau wedi cael eu newid
• dylech ystyried mynd ag archwiliwr cerbydau cymeradwy gyda chi – mae nifer o gwmnïau’n darparu’r gwasanaeth hwn os nad ydych chi’n adnabod rhywun sy’n gwybod digon am gerbydau
• gofynnwch i’r gwerthwr am rif cofrestru, gwneuthuriad a model y cerbyd
• gofynnwch i’r gwerthwr am y dyddiad y bydd y ddisg treth yn dod i ben, a rhif y prawf MOT
• sicrhewch nad oes gan y cerbyd daliadau’n ddyledus arno, a’i fod heb ei ddwyn na’i ddatgan na ellir ei adfer

Gallwch gadarnhau’r wybodaeth hon cyn gweld y cerbyd. Mae’r ddolen isod yn rhoi manylion cwmnïau a fydd yn gwneud hyn drosoch. Bydd angen i chi holi’r cwmnïau pa wasanaethau y maent yn eu darparu.

• Gwasanaethau archwilio cerbydau

• Gweld statws MOT a hanes eich cerbyd ar-lein

Cam 2: Gwirio tystysgrif cofrestru (V5C) y cerbyd

Gall lladron addasu cerbyd sydd wedi'i ddwyn a'i waith papur er mwyn gwneud iddo edrych fel cerbyd cyfreithlon. Gelwir hyn yn glonio cerbydau.

Daliwch y V5C i’r golau – dylech allu gweld marc dŵr ‘DVL’.

Gwnewch yn siŵr bod gan y gwerthwr yr hawl i werthu’r cerbyd. Os yw’r cerbyd wedi bod ym meddiant y gwerthwr am gyfnod, dylai fod ag unrhyw un o’r canlynol:

• bil gwerthiant (derbynneb)
• cofnodion gwasanaeth
• tystysgrif MOT

Cofiwch, nid yw’r V5C yn brawf o berchnogaeth.

Gwnewch yn siŵr bod y V5C yn cyd-fynd â manylion y cerbyd a phob math arall o ddogfennaeth a ddarperir.

Cadwch lygad am dystysgrifau cofrestru wedi’u dwyn. Os oes gan y gwerthwr V5C glas gyda rhif cyfresol yn yr ystodau canlynol, peidiwch â phrynu'r cerbyd, a dylech gysylltu â'r heddlu pan fydd yn ddiogel i chi wneud hynny:

• BG8229501 – BG9999030
• BI2305501 – BI2800000

Mae’r rhif cyfresol i’w weld mewn cylch gwyn yng nghornel dde uchaf y V5C.

Byddwch yn wyliadwrus, hyd yn oed os nad yw’r rhif cyfresol yn yr ystodau uchod. Os ydych chi’n credu bod rhywun wedi addasu’r rhif cyfresol, neu os oes rhan o'r V5C ar goll, peidiwch â phrynu’r cerbyd.

Mae nifer o newidiadau wedi bod i’r V5C. Mae’r newidiadau’n cynnwys lliw newydd a gwell gwybodaeth i gwsmeriaid.

Dilynwch y ddolen isod i gael rhagor o wybodaeth.

• Y Dystysgrif Cofrestru Cerbyd (V5C)

Cam 3: Archwilio’r cerbyd

Cyn prynu cerbyd dylech ystyried y canlynol:

• a yw'r injan wedi cael ei newid mewn unrhyw ffordd
• a yw'r cloeon i gyd yn agor gyda'r un allwedd – bydd lladron yn newid cloeon sydd wedi cael eu difrodi
• a oes dwy allwedd ar gael – fel arfer, ni fydd dwy allwedd ar gael ar gyfer cerbyd sydd wedi'i glonio
• a yw rhif adnabod y cerbyd a rhif yr injan yn cyd-fynd â’r rhai sydd ar y V5C, ac a yw’r ardaloedd o amgylch y rhifau wedi’u haddasu neu eu gorchuddio
• cyflwr y cerbyd
• a yw’r milltiredd yn ymddangos yn rhesymol am oedran a chyflwr y cerbyd

Os byddwch yn penderfynu prynu cerbyd, dylech osgoi talu ag arian parod. Byddwch yn ymwybodol o wefannau ffug sy’n gofyn am daliadau drwy gyfrif Escrow. Trefniad yw cyfrif Escrow ble mae trydydd parti yn dal arian ar ran y partïon trafod. Talwch drwy ddefnyddio system fancio, a chofiwch gael derbynneb.

Gallwch argraffu'r rhestr wirio isod, a mynd â hi gyda chi i'ch atgoffa o'r hyn y dylech edrych amdano wrth brynu cerbyd.

• Download rhestr wirio’r DVLA oddi ar y we (PDF, 312K)

• Cymorth gyda ffeiliau PDF

Os ydych chi’n ansicr, dilynwch eich greddf. Os yw’n swnio’n rhy dda i fod yn wir, mae'n debyg ei fod. Peidiwch â theimlo dan bwysau i brynu – mae digon o gerbydau eraill ar gael.

Os ydych chi’n prynu cerbyd ail-law gan ddeliwr, arwerthwr neu werthwr preifat, sicrhewch eich bod yn gwybod beth yw eich hawliau defnyddiwr.

I gael gwybod rhagor am eich hawliau defnyddiwr, am warantau, neu am beth sy’n digwydd pan fydd pethau’n mynd o chwith, dilynwch y ddolen isod.

• Prynu car: eich hawliau defnyddiwr

Mwy o ganllawiau prynu car

• Gwasanaethau moduro RAC Opens new window

• AA Opens new window

• Auto trader Opens new window

• CDL Vehicle Information Services Ltd Opens new window

• Hawliau defnyddwyr

• Vehicle safe trading advisory group Opens new window

• Experian AutoCheck Opens new window

• Honest John Opens new window

• Exchange and Mart Opens new window

• HPI Ltd Opens new window

Nid yw DVLA na Directgov yn derbyn cyfrifoldeb dros unrhyw faterion sy’n codi o gysylltu â’r dolenni syndicâd hyn, na chynnwys gwefannau trydydd parti. Nid yw DVLA na Directgov yn cefnogi unrhyw un o’r sefydliadau hyn.