Gwefan llywodraeth y DU

Pam bwlio rhywun?

Os ydych chi'n bwlio rhywun, meddyliwch pam eich bod yn gwneud hynny. Ydych chi'n ceisio edrych yn dda neu ddangos rhyw ddelwedd arbennig i'ch grŵp o ffrindiau?

Mae nifer o resymau pam fod rhywun yn dechrau bwlio rhywun arall. Efallai:

• bod ganddyn nhw broblemau gartref ac yn defnyddio bwlio fel ffordd o gael gwared ar eu hanhapusrwydd a'u rhwystredigaeth ar rywun arall
• bod eu ffrindiau'n eu hannog i ymuno â'r bwlio, a gwneud hynny dim ond er mwyn aros yn rhan o'r grŵp hwnnw
• eu bod yn genfigennus o rywun
• eu bod yn chwilio am sylw, a'r unig ffordd y maen nhw'n ei wybod amdano o gael hyn yw trwy bigo ar rywun

Effeithiau bwlio

Os ydych chi'n bwlio rhywun, efallai nad ydych chi'n sylweddoli faint o niwed rydych chi'n ei achosi. Gall galw enwau, sydd yn eich tyb chi'n ddoniol, effeithio'n fawr ar hyder a hunan-werth rhywun. Mewn achosion difrifol, bydd y dioddefwyr yn dechrau meddwl am adael cartref neu feddwl am niweidio ei hun dim ond er mwyn cael gwared ar y broblem.

Gall y canlyniadau fod yn ddifrifol i chi hefyd os cewch eich dal yn bwlio rhywun. Efallai y cewch eich gwahardd neu eich diarddel o'r ysgol. Os byddwch yn brifo rhywun yn gorfforol, efallai y cewch eich cosbi gan yr heddlu hefyd.

Sut i stopio

Y cam cyntaf ydy cyfaddef i chi'ch hun eich bod yn berson sy'n bwlio eraill. Mewn rhai achosion, efallai y gall fod yn eithaf hawdd stopio bwlio rhywun drwy beidio â'i wneud dim mwy. Efallai y byddwch hyd yn oed am ymddiheuro i'r sawl rydych wedi bod yn ei fwlio.

Os ydych yn cael eich annog gan grŵp o ffrindiau i barhau i fwlio, neu os ydych chi wedi bod yn bwlio am amser hir, efallai y bydd yn fwy anodd rhoi'r gorau iddi.

Os mai dyma'r achos, meddyliwch am y canlynol:

• sut fyddech chi'n teimlo petai rhywun yn gwneud yr un peth i chi neu i rywun sy'n bwysig i chi
• pam eich bod yn teimlo'r angen i fwlio rhywun. Os oes rhywbeth yn eich bywyd sy'n eich gwneud yn anhapus ac yn gwneud i chi fwlio, oni fyddai'n well rhoi sylw i'r broblem honno?
• sut fyddech chi'n ymateb neu beth fyddai'n digwydd petaech chi'n cael eich riportio i athro ac yn cael eich hun mewn trwbl difrifol

Pobl sy'n gallu helpu

Yn aml, y bobl sy'n gallu rhoi cymorth a chyngor i'r rhai sy'n cael eu bwlio yw'r rhai sy'n gallu helpu'r rhai sy'n bwlio i newid eu hymddygiad a gwneud newid cadarnhaol.

Efallai eich bod yn poeni y cewch eich cosbi neu y bydd cymorth yn cael ei wrthod i chi os cyfaddefwch i chi fod yn bwlio, ond ni fydd hyn yn digwydd.

Os hoffech chi siarad â rhywun yn gyfrinachol neu'n breifat, ffoniwch Childline neu'r NSPCC. Mae eu cynghorwyr wedi cael eu hyfforddi i helpu gyda phob math o broblemau, felly peidiwch â phoeni y byddan nhw'n eich barnu.

• ChildLine Opens new window
• NSPCC Opens new window

Mwy o ddolenni defnyddiol

• Curo bwlio Opens new window
• BB Clic Opens new window